काठमाण्डौ । मध्यपूर्वमा इरान र इस्रायल बीच चर्कँदै गएको सैन्य तनाव र युद्धजन्य अवस्थाले विश्व आर्थिक बजारमा गहिरो असर पार्न थालेको छ। विशेषगरी सुरक्षित लगानीको माध्यम मानिने सुन र चाँदीको मूल्यमा उल्लेखनीय वृद्धि देखिएको छ।
विश्व बजारमा सोमबार सुनको मूल्य प्रतिऔँस ५,३५३.९६ अमेरिकी डलरसम्म पुगेको छ, जुन अघिल्लो दिनको तुलनामा करिब २.३५ प्रतिशतले बढेको हो। त्यस्तै चाँदीको मूल्य पनि प्रतिऔँस ९३.६१ डलर पुगेको छ, जसले एकै दिनमा करिब १.३० प्रतिशतको उछाल देखाएको छ।
विश्लेषकहरूका अनुसार इरान–इजरायलबीचको युद्धले मध्यपूर्व क्षेत्रमा थप अस्थिरता निम्त्याउने आशंका बढेसँगै विश्वभरका लगानीकर्ताहरू जोखिमपूर्ण सम्पत्तिबाट बाहिरिएर सुन र चाँदीजस्ता सुरक्षित सम्पत्तितर्फ आकर्षित भएका छन्। यही कारण सुन र चाँदीको माग तीव्र रूपमा बढेको र त्यसको प्रत्यक्ष प्रभाव मूल्यमा देखिएको उनीहरूको भनाइ छ।
अन्तर्राष्ट्रिय बजार विश्लेषकहरूकाअनुसार यदि युद्ध अझ फैलिने वा लामो समयसम्म लम्बिने संकेत देखिएमा सुनको मूल्य अझै नयाँ कीर्तिमानतर्फ जानसक्छ। केही विश्लेषकले निकट भविष्यमा सुन प्रतिऔँस ५,५०० डलर पार गर्न सक्ने अनुमान गरेका छन् भने तनाव निरन्तर बढेमा ६,००० डलरको मनोवैज्ञानिक स्तरसमेत परीक्षण हुनसक्ने आँकलन गरेका छन्। चाँदीको मूल्य पनि सुनको गतिलाई पछ्याउँदै थप माथि जान सक्ने विश्लेषण गरिएको छ।
नेपालसहित दक्षिण एसियाली बजारमा समेत यसको प्रभाव देखिन थालेको छ। अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा भएको मूल्यवृद्धिको असर स्थानीय बजारमा प्रत्यक्ष पर्ने भएकाले आगामी दिनमा सुनचाँदीको खुद्रा मूल्य अझै महँगिन सक्ने संकेत देखिएको छ। व्यापारीहरूका अनुसार अन्तर्राष्ट्रिय मूल्य स्थिर नहुँदासम्म स्थानीय बजारमा पनि उतार–चढाव जारी रहनेछ।
अर्थशास्त्रीहरू भने लगानीकर्तालाई सतर्क रहन सुझाव दिन्छन्। उनीहरूकाअनुसार युद्ध, डलरको विनिमय दर, केन्द्रीय बैंकहरूको मौद्रिक नीति र विश्व अर्थतन्त्रको समग्र अवस्थाले सुन र चाँदीको मूल्य निर्धारण गर्ने भएकाले छोटो अवधिको उतार–चढावभन्दा दीर्घकालीन रणनीतिमा ध्यान दिन आवश्यक छ।
समग्रमा, इरान–इस्रायल युद्धले सिर्जना गरेको अनिश्चितताले सुन र चाँदीलाई पुनः सुरक्षित लगानीको केन्द्रमा ल्याएको छ। बजारका संकेतहरूले निकट भविष्यमा पनि यी कीमती धातुको मूल्य दबाबमा नपर्ने, बरु थप उकालो लाग्ने सम्भावना बलियो देखिएको छ।

