ट्रम्पको विरोधाभासी भनाइ : ‘भारत चीनतर्फ गयो’ भन्दै आलोचना, ‘मोदी महान मित्र’ भन्दै प्रशंसा

काठमाण्डौ । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले भारतप्रति विरोधाभासी भनाइ सार्वजनिक गरेका छन्। उनले पहिले भारत “चीनतर्फ गइसकेको” दाबी गरे भने केही घण्टामै भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीलाई “महान मित्र” र “ग्रेट प्राइम मिनिस्टर” भन्दै प्रशंसा गरे।

ट्रम्पको यस्तो भनाइपछि प्रधानमन्त्री मोदीले सामाजिक सञ्जाल ‘एक्स’ मा प्रतिक्रिया दिँदै अमेरिकासँगको सम्बन्धलाई “सकारात्मक, दूरदर्शी र रणनीतिक साझेदारी” भनेका छन्। विदेशमन्त्री एस. जयशंकरले पनि मोदी–ट्रम्पबीच व्यक्तिगत स्तरमा राम्रो सम्बन्ध रहेको बताए।

तर ट्रम्पले भारतको रुसी तेल खरिदबारे असन्तुष्टि प्रकट गरेका छन्। उनले भारतमाथि ५० प्रतिशतसम्मको ट्यारिफ लगाइएको उल्लेख गर्दै “भारतले अमेरिकी हितलाई बेवास्ता गरेको” आरोप लगाए। उनका सल्लाहकार पीटर नाभारोले समेत भारतको उच्च ट्यारिफ दर र रूससँगको व्यापारले अमेरिकी रोजगारीमा असर गरेको दाबी गरेका छन्।

विश्लेषक ब्रह्मा चेलानीले ट्रम्पको यस्तो विरोधाभासी शैली उनको विदेशनीतिको “लेनदेनमुखी सोच” को परिणाम भएको बताएकी छिन् । 

उनका अनुसार, पहिले कडा शब्द प्रयोग गरेर दबाब सिर्जना गर्ने र पछि मैत्रीपूर्ण भनाइमार्फत सम्बन्ध नरम पार्ने ट्रम्पको रणनीति हो। पूर्व राजनयिक केपी फेबियनले भने मोदीले दिएको छोटकरी प्रतिक्रिया कूटनीतिक दृष्टिले सही कदम भएको बताएका छन्।

यसैबीच, अमेरिकी वित्तमन्त्री हावर्ड लुटनिकले भारतलाई अमेरिका र रूसबीच एउटा विकल्प छान्नुपर्ने सुझाव दिएका छन्। विज्ञहरूले मोदीको सकारात्मक प्रतिक्रियाले अमेरिका–भारत सम्बन्धलाई पुनःस्थापित गर्ने मार्ग प्रशस्त गर्न सक्ने अपेक्षा व्यक्त गरेका छन्।