काठमाण्डौ । केही समयअघि लगातार उकालो लागेको सुनचाँदीको मूल्यमा पुनः तीव्र गिरावट देखिएको छ । अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा सुनको मूल्य करिब ३ प्रतिशतभन्दा बढीले घट्दा चाँदीमा झण्डै ६ प्रतिशतसम्मको गिरावट आएको छ ।
बिहीबारको कारोबारमा सुनको मूल्य ४,४०० डलर आसपासमा झर्दा करिब १५० डलरभन्दा बढीले घटेको देखिन्छ भने चाँदी पनि ६८ डलर आसपासमा झर्दै ४–५ डलरले घटेको छ । छोटो अवधिमै आएको यस्तो गिरावटले बजारमा अस्थिरता बढेको संकेत दिएको छ ।
किन घट्दैछ सुनचाँदीको मूल्य ?
विश्लेषकहरूका अनुसार सुनचाँदीको मूल्य घट्नुका पछाडि मुख्यतः यी कारणहरू देखिएका छन् :
१. डलर बलियो हुनु
अमेरिकी डलर मजबुत बन्दै जाँदा सुनचाँदी जस्ता धातुमा लगानी कम हुने गर्छ । किनकि यी वस्तुहरू डलरमा मूल्यांकन हुन्छन्, डलर महँगो हुँदा खरिद महँगो पर्छ र माग घट्छ ।
२. ब्याजदर बढ्ने संकेत
अमेरिकी केन्द्रीय बैंक (Fed) ले ब्याजदर घटाउनेभन्दा बढाउने संकेत दिँदा लगानीकर्ताहरू सुनबाट पैसा निकालेर बैंक तथा बन्डतर्फ सर्ने प्रवृत्ति देखिएको छ । सुनलाई ‘नो–इन्कम एसेट’ मानिन्छ, जसले ब्याज दिँदैन ।
३. नाफा बुकिङ (Profit Booking)
केही समयअघि सुनले ऐतिहासिक उचाइ छोएपछि लगानीकर्ताहरूले नाफा सुरक्षित गर्न बिक्री बढाएका छन् । यसले मूल्यमा दबाब सिर्जना गरेको हो ।
४. भूराजनीतिक जोखिमको असर घट्नु
युद्ध तथा तनाव बढ्दा सुन सुरक्षित लगानीको रूपमा बढ्ने गर्छ । तर हाल केही क्षेत्रमा तनाव कम हुने संकेत देखिँदा सुरक्षित सम्पत्तिमा माग घटेको छ ।
५. औद्योगिक मागमा कमजोरी (विशेषगरी चाँदीमा)
चाँदी औद्योगिक धातु पनि भएकाले आर्थिक गतिविधि सुस्त हुँदा यसको माग घट्छ । विश्व अर्थतन्त्र सुस्त हुने संकेतले चाँदीमा अझ बढी गिरावट आएको देखिन्छ ।
नेपालमा कस्तो असर ?
अन्तर्राष्ट्रिय बजारको सीधा असर नेपालमा पनि पर्ने भएकाले आगामी दिनमा सुनचाँदीको स्थानीय मूल्य घट्ने सम्भावना देखिएको छ ।
नेपालमा सुनको मूल्य हाल उच्च स्तरमा रहेको भए पनि अन्तर्राष्ट्रिय गिरावट निरन्तर रहेमा व्यवसायीहरूले मूल्य घटाउन सक्ने संकेत दिएका छन् ।
अब के होला ?
बजार विश्लेषकहरूका अनुसार अहिलेको गिरावट छोटो अवधिको करेक्सन पनि हुन सक्छ । तर यदि डलर अझ बलियो भयो र ब्याजदर घट्ने सम्भावना टर्यो भने सुनचाँदीमा थप दबाब आउन सक्छ ।
त्यसैले लगानीकर्ताहरूलाई अहिलेको अवस्थालाई ‘सावधानीपूर्वक निगरानी गर्ने समय’ को रूपमा हेरिएको छ, किनकि बजार अझै अस्थिर देखिन्छ ।


