अमेरिका–इरान वार्ता स्विट्जरल्याण्डमा शुरु हुने तयारी, इरानद्वारा भने स्ट्रेट अफ हर्मुज बन्द

काठमाण्डौ । अमेरिका र इरानबीचको प्रत्यक्ष वार्ता स्विट्जरल्याण्डमा आइतबारदेखि सुरु हुने भएको छ। यसैबीच, इरानी सेनाले इजरायलद्वारा दक्षिणी लेबनानमा गरिएको आक्रमणको विरोधमा स्ट्रेट अफ हर्मुज पुनः बन्द गरिएको दाबी गरेको छ।

तर अमेरिकी सेनाले उक्त दाबी अस्वीकार गर्दै जलमार्गमा सामान्य रूपमा जहाज आवागमन जारी रहेको जनाएको छ। अमेरिकी सेन्ट्रल कमाण्डका अनुसार, हर्मुज जलमार्गबाट व्यापारिक जहाजहरू सुरक्षित रूपमा आवतजावत गरिरहेका छन्।

अमेरिकी उपराष्ट्रपति जेडी भान्स वार्तामा सहभागी हुन शनिबार वासिङ्टनबाट स्विट्जरल्याण्ड प्रस्थान गरेका छन्। इरानी प्रतिनिधिमण्डल, जसमा संसद सभामुख मोहम्मद बाघेर घालीबाफ र परराष्ट्रमन्त्री अब्बास अराग्ची सहभागी छन्, यसअघि नै स्विट्जरल्याण्ड पुगिसकेको छ।

वार्ताको मुख्य एजेन्डामा आणविक कार्यक्रम, लेबनानमा युद्धविराम र क्षेत्रीय सुरक्षा विषयहरू रहेका छन्। भान्सले वार्ताबाट आणविक मुद्दा र लेबनानमा स्थायित्व सम्बन्धी प्रगति हुने अपेक्षा व्यक्त गरेका छन्।

यसैबीच, इरानको विदेश मन्त्रालयले अमेरिका आफ्नो प्रतिबद्धता पूरा गर्न असफल भएको आरोप लगाउँदै कडा अडान लिने जनाएको छ।

लेबनानमा इजरायल र हिजबुल्लाहबीचको तनावले स्थिति थप जटिल बनेको छ। हालै इजरायली हवाई आक्रमणमा कम्तीमा दर्जनौं मानिसको मृत्यु भएको बताइएको छ भने दुवै पक्षबीच गोलीबारी जारी छ।

यसअघि अमेरिका र इरानबीच भएको प्रारम्भिक सम्झौताले लेबनानमा तत्काल युद्धविराम र हर्मुज जलमार्ग पुनः खोल्ने व्यवस्था गरेको थियो। तर पछिल्ला घटनाक्रमले उक्त सम्झौताको कार्यान्वयनमा चुनौती उत्पन्न भएको छ।

विश्व ऊर्जा आपूर्तिका लागि अत्यन्त महत्वपूर्ण मानिने हर्मुज जलसन्धिबाट दैनिक करिब २० मिलियन ब्यारेल तेल आवतजावत हुने गर्दछ, जसले गर्दा यस क्षेत्रको तनावले विश्व बजारमा समेत असर पार्न सक्ने विश्लेषकहरूले बताएका छन्।