काठमाण्डौ । नर्भिक इन्टरनेशनल हस्पिटलले काठमाण्डौमा ‘नर्भिक एकीकृत क्यान्सर उपचार संस्थान’ स्थापना गर्ने घोषणा गरेको छ । नेपालमा क्यान्सर उपचारको क्षेत्रमा लामो समयदेखि देखिँदै आएको ‘एकै छानामुनि समग्र उपचार सेवा’ को अभावलाई सम्बोधन गर्ने उद्देश्यका साथ नर्भिकले उक्त संस्थानको स्थापना गर्न लागेको हो ।
अन्तर्राष्ट्रिय नर्सिङ दिवसको अवसरमा अस्पतालमा आयोजित नर्सिङ अवार्ड कार्यक्रम समापनमा नर्भिक अस्पतालका अध्यक्ष राजेन्द्र बहादुर सिंहले नर्भिक एकीकृत क्यान्सर उपचार संस्थान स्थापनाको घोषणा गरेका थिए ।
करिब ३ अर्ब ५० करोड रुपैयाँ लगानीमा निर्माण हुने यो परियोजना करिब ३ वर्षभित्र सञ्चालनमा ल्याइने लक्ष्य राखिएको अस्पतालका निर्देशक मेघा चौधरीले बताइन् ।
क्यान्सर रोगको समग्र निदान, उपचार तथा अनुसन्धान एउटै छानामुनि उपलब्ध गराउने लक्ष्यसहित संस्थान स्थापना गर्न लागिएको निर्देशक चौधरीको भनाइ छ । ‘विश्वस्तरका दिशानिर्देशअनुसार उन्नत प्रविधिको प्रयोग गर्दै यस संस्थानमा विश्वसनीय निदान सेवा, शल्यक्रिया, किमोथेरापी, रेडियसन थेरापी तथा उपशामक सेवा (प्यालियटिभ केयर) उपलब्ध गराइनेछ,’ निर्देशक चौधरीले भनिन् ।
उनका अनुसार संस्थानबाट बालबालिकादेखि वृद्धवृद्धासम्म सबै उमेर समूहका क्यान्सर बिरामीहरूका लागि मेडिकल, सर्जिकल, रेडियसन, हेमाटोलोजी तथा जेरियाट्रिक सेवाहरू, दक्ष र अनुभवी विशेषज्ञ चिकित्सकहरूको निगरानीमा प्रदान गरिने छ ।
संस्थानमा अनुसन्धानात्मक र शैक्षिक गतिविधि समेत सञ्चालन गरिने निर्देशक चौधरीले जानकारी दिइन् ।
जस अन्तर्गत क्यान्सर मनोविज्ञान, जेनोमिक्स लगायत अन्य विशिष्टीकृत अनुसन्धान कार्य अन्तर्राष्ट्रिय विश्वविद्यालय तथा शिक्षण संस्थाहरूसँगको सहकार्यमा सञ्चालन गरिनेछ ।
नर्भिकले आगामी दिनमा क्यान्सर उपचारमा विश्वव्यापी रूपमै भैरहेको नवीनतम प्रविधिको विकास र प्रयोगलाई नेपालमा समेत परिचित गराउन अमेरिका, सिंगापुर र भारतका अग्रणी क्यान्सर उपचार तथा अनुसन्धान केन्द्रहरूसँग परस्पर सहकार्य गर्ने जनाइएको छ । संस्थान मार्फत चिकित्सक तथा वैज्ञानिकबीच प्रविधि हस्तान्तरण र ज्ञान आदानप्रदान गरिने निर्देशक चौधरीले बताइन्।
‘नेपालमा एकीकृत र विस्तारित क्यान्सर उपचारको विश्वसनीय थलोको अभावका कारण उल्लेखनीय संख्यामा बिरामीहरू विदेश जान बाध्य छन् । यसबाट वर्षेनी अरबौं रुपैयाँ विदेशिने गरेको छ ।’ निर्देशक चौधरीले भनिन्, ‘नर्भिक एकीकृत क्यान्सर उपचार संस्थानको स्थापना पश्चात् यो निर्भरता घट्ने र स्वदेशमै विश्वस्तरीय क्यान्सर उपचार सेवा सहज हुने हाम्रो अपेक्षा छ ।’
संस्थान स्थापनाबारे नर्भिक अस्पतालका निर्देशक मेघा चौधरीसँग प्रश्न उत्तर
यस संस्थानले कस्ता सेवाहरू प्रदान गर्नेछ ?
नर्भिक एकीकृत क्यान्सर उपचार संस्थानले मेडिकल, सर्जिकल, रेडियसन तथा हेमाटोलोजीसँग सम्बन्धित सम्पूर्ण क्यान्सर सेवाहरू बालबालिकादेखि वृद्धवृद्धासम्म सबै उमेर समूहका लागि प्रदान गर्नेछ ।
नेपाली बिरामीहरू विदेश जानु बाध्यता हो कि रोजाइ ?
धेरैजसो अवस्थामा यो रोजाइभन्दा पनि बाध्यता हो । नेपालमा एकीकृत र विशिष्टीकृत क्यान्सर उपचार सेवा एउटै स्थानमा उपलब्ध नभएकाले बिरामीहरू विदेश जान बाध्य हुन्छन् ।
अन्तर्राष्ट्रिय सहकार्यको भूमिका के हुनेछ ?
अन्तर्राष्ट्रिय सहकार्य अत्यन्तै महत्वपूर्ण छ । यस्ता सहकार्यले चिकित्सकहरूबीच सहकार्य र नयाँ ज्ञान तथा प्रविधिमा पहुँच सुनिश्चित गर्छ ।
परियोजनाका लगानी र समयावधि कति छ ?
प्रारम्भिक अनुमान अनुसार करिब ३ अर्ब ५० करोड रुपैयाँ लगानी गरिनेछ र सबै कुरा योजनाअनुसार अगाडि बढेमा ३ वर्षभित्र सञ्चालनमा ल्याइनेछ ।
के यो केवल व्यावसायिक परियोजना हो ?
यो केवल व्यावसायिक परियोजना होइन । यो हाम्रो दीर्घकालीन संस्थागत प्रतिबद्धता हो । देशप्रतिको जिम्मेवारी हो । हाम्रो लक्ष्य बिरामीको उपचारको गुणस्तर र निरन्तरता, सर्वसाधारणको सहज पहुँच र नेपालको स्वास्थ्य प्रणालीलाई दीर्घकालीन रूपमा सुदृढ बनाउनु हो ।

