मितेरी डेभलपमेन्ट बैंकको नाफा बढ्यो, लाभांश क्षमता घट्यो

काठमाण्डौ । क्षेत्रीयस्तरको मितेरी डेभलपमेन्ट बैंकले आर्थिक वर्ष २०८२/८३ मा व्यवसायको आकार उल्लेख्य रूपमा विस्तार गर्दै खुद नाफा बढाएको छ। अघिल्लो वर्षको तुलनामा निक्षेप ३६.०७ प्रतिशत र ग्राहक कर्जा २९.२५ प्रतिशत बढ्दा खुद ब्याज आम्दानी ५०.२६ प्रतिशतले उक्लिएको छ। तर, यही अवधिमा वितरणयोग्य नाफा ५.०१ प्रतिशत र वार्षिकीकृत वितरणयोग्य प्रतिसेयर आम्दानी ५ प्रतिशतले घटेका छन्। खराब कर्जा केही सुधारिए पनि ROA घट्नु र कर्जा जोखिमबापत पुनः रकम छुट्याउनुपर्ने अवस्था देखिनु विश्लेषणका सावधानीका पक्ष हुन्।

ब्याज आम्दानीमा बलियो उछाल

बैंकको ब्याज आम्दानी १७.९८ प्रतिशत बढेर रु. ६७.४२ करोड पुगेको छ। ब्याज खर्च भने रु. ३६.६७ करोडमा लगभग स्थिर रह्यो। फलस्वरूप खुद ब्याज आम्दानी रु. २०.४६ करोडबाट रु. ३०.७४ करोड पुगेको हो। ५०.२६ प्रतिशतको यो वृद्धि बैंकको नाफा वृद्धिको मुख्य आधार देखिन्छ।

बैंकको औसत लागत ५.१२ प्रतिशतबाट ४.२२ प्रतिशत र आधारदर ७.३६ प्रतिशतबाट ५.९८ प्रतिशतमा झरेको छ। ब्याजदर अन्तर ४.६० प्रतिशतबाट ४.३७ प्रतिशतमा केही खुम्चिए पनि funding cost घट्दा खुद ब्याज आम्दानीमा उल्लेख्य सुधार सम्भव भएको देखिन्छ।

नाफा बढे पनि वितरणयोग्य क्षमता कमजोर

बैंकको खुद नाफा ८.९८ प्रतिशत बढेर रु. १४.१२ करोड पुगेको छ। सञ्चालन मुनाफा पनि ८.६३ प्रतिशत बढेर रु. २०.१७ करोड पुगेको छ। चुक्ता पूँजी रु. १.२२ अर्बमै स्थिर रहेकाले EPS रु. १०.६५ बाट रु. ११.६० पुगेको हो।

तर, वर्षअन्तको कुल वितरणयोग्य नाफा रु. १६.३० करोडबाट रु. १५.४९ करोडमा झरेको छ। वार्षिकीकृत वितरणयोग्य EPS पनि रु. १३.४० बाट रु. १२.७३ मा घटेको छ। नियामकीय समायोजनपछि चालु वर्षको नाफाबाट वितरणका लागि उपलब्ध रकम रु. ११.३५ करोड रहेको छ, जुन अघिल्लो वर्षको रु. ११.९७ करोडभन्दा ५.१० प्रतिशत कम हो। खुद नाफा बढे पनि लाभांश क्षमतामा त्यही अनुपातको सुधार नआएको यसले देखाउँछ।

व्यवसाय विस्तार र सम्पत्तिको उत्पादकता

निक्षेप रु. ६.५१ अर्बबाट रु. ८.८५ अर्ब पुग्दा ग्राहक कर्जा रु. ५.१८ अर्बबाट रु. ६.६९ अर्ब पुगेको छ। निक्षेपको वृद्धिदर कर्जाको भन्दा ६.८२ प्रतिशत बिन्दुले बढी छ। फलस्वरूप CD ratio ८९.६२ प्रतिशतबाट ८१.३९ प्रतिशतमा झरेको छ। यसले बैंकसँग थप कर्जा विस्तारका लागि तरलता सहज बनेको संकेत गर्छ; तर बढी तरलता समयमै उत्पादनशील कर्जामा परिचालन नभए प्रतिफलमा दबाब पर्न सक्छ।

कुल सम्पत्ति २८.९५ प्रतिशत बढ्दा खुद नाफा ८.९८ प्रतिशत मात्र बढेकाले ROA १.५९ प्रतिशतबाट १.४८ प्रतिशतमा घटेको छ। अर्थात् सम्पत्तिको आकार तीव्र बढे पनि त्यसअनुसार नाफा उत्पादन हुन सकेको छैन। अर्कोतर्फ, इक्विटी १.२९ प्रतिशत मात्र बढ्दा नाफा तुलनात्मक रूपमा बढी बढेकाले ROE ७.८८ प्रतिशतबाट ८.१५ प्रतिशत पुगेको छ।

कर्जा गुणस्तर सकारात्मक, provision मा सावधानी

खराब कर्जा अनुपात ०.२८ प्रतिशतबाट ०.२६ प्रतिशतमा घट्नु सकारात्मक हो। यो स्तर न्यून देखिन्छ। कुल NPL विरुद्ध loan-loss provision coverage ४५९ प्रतिशतबाट ४८९ प्रतिशतमा बढेको छ, जसले खराब कर्जा सामना गर्ने सुरक्षा आवरण बलियो बनेको संकेत गर्छ।

तर, कर्जा तथा अन्य सम्भावित नोक्सानीका लागि बैंकले चालु वर्ष रु. १.६१ करोड impairment charge राखेको छ। अघिल्लो वर्ष रु. २१.७० लाख provision reversal भएको थियो। त्यसैले NPL अनुपात घटे पनि नयाँ कर्जा विस्तारसँगै अपेक्षित कर्जा जोखिम व्यवस्थापनको लागत बढेको देखिन्छ। आगामी अवधिमा कर्जाको seasoning सँगै NPL र impairment को दिशा महत्त्वपूर्ण हुनेछ।

मितेरी डेभलपमेन्ट बैंकको वर्षअन्तको विवरणले तीन फरक संकेत दिएको छ। पहिलो, निक्षेप–कर्जा र खुद ब्याज आम्दानीको वृद्धि निकै बलियो छ। दोस्रो, NPL घटेको, provision coverage बढेको र पूँजी पर्याप्तता २५.७५ प्रतिशत रहेको हुँदा जोखिम थेग्ने क्षमता सहज देखिन्छ। तेस्रो, व्यवसाय र सम्पत्ति तीव्र विस्तारको तुलनामा नाफाको वृद्धि मध्यम छ; वितरणयोग्य नाफा, वितरणयोग्य EPS र ROA घटेका छन्।

त्यसैले बैंकको चालु वर्षको प्रदर्शनलाई “व्यवसाय विस्तार र मूल बैंकिङ आम्दानीमा बलियो, तर वितरणयोग्य प्रतिफल तथा सम्पत्ति उत्पादकतामा दबाब” का रूपमा हेर्न सकिन्छ। आगामी वर्ष कर्जा विस्तारलाई गुणस्तरीय राख्दै थप तरलतालाई आम्दानीमूलक सम्पत्तिमा परिचालन गर्नु, impairment नियन्त्रण गर्नु र बढेको खुद ब्याज आम्दानीलाई वितरणयोग्य नाफामा रूपान्तरण गर्नु बैंकका मुख्य चुनौती हुनेछन्।