विश्वव्यापी तेल आपूर्ति संकटमा ३२ देशको संयुक्त प्रयास, ४०० मिलियन ब्यारेल तेल जारी गर्ने घोषणा

काठमाण्डौ । अमेरिका–इजरायलसँग इरानको युद्ध जारी छ । युद्धका कारणले विश्वव्यापी तनाव चरण अवस्थामा पुगेको छ । सबैभन्दा ठूलो चिन्ताको विषय भनेको तेल र ग्यासको आपूर्ति अवरुद्ध हुनु हो ।  

विशेषगरी हर्मुज स्ट्रेट बन्दपश्चात् अवस्था भयावह भइसकेको छ । विश्वका अधिकांश देशहरुमा ग्यास र तेलको अभाव सिर्जना भइसकेको छ ।  

यसैबीच इरानले कच्चा तेलको मूल्य प्रतिब्यारेल २०० डलर पुर्याई हर्मुजको मार्गबाट एक लिटर तेल पनि जान नदिने चेतावनी दिएको छ ।  

सोपश्चात् अन्तर्राष्ट्रिय उर्जा एजेन्सीका सबै ३२ सदस्य राष्ट्रहरु एकैसाथ आई ४०० मिलियन ब्यारेल तेलको बारेमा सर्वसम्मतिले ठूलो सम्झौता गरेका छन् ।  

अन्तर्राष्ट्रिय उर्जा एजेन्सीले अमेरिका–इजरायल र इरानसँगको युद्ध र यसका कारण हर्मुज स्ट्रेट प्रभावकारी रुपमा बन्द भएका कारण विश्वव्यापी रुपमा तेल बजारमा संकटकाबीच ठूलो कदम उठाइएको छ ।  

अन्तर्राष्ट्रिय उर्जा एजेन्सीले आफ्नो आपतकालिन रिजर्भबाट ४०० मिलियन ब्यारेल तेल फुकुवा गरिने घोषणा गरेको छ । उक्त सम्झौताअनुसार एजेन्सीका सबै ३२ वटै राष्ट्रहरुले सहमति जनाएका छन् । यस निर्णयको मुख्य उद्देश्य ग्लोबल आयल ट्रेडका लागि महत्वपूर्ण समुन्द्री रुट हर्मुजलाई इरानले बन्द गरेपछि तेल बिक्री वितरणमा ठूलो संकट कम गर्नु मानिएको छ ।  

साथै इरानको सेनाले भने बुधबार हर्मुजबाट एक लिटर तेलपनि बाहिर जान नदिने र विश्वभर प्रतिब्यारेल २०० डलरको लागि तयार हुनुपर्ने चेतावनी दिएको छ ।  

अन्तर्राष्ट्रिय उर्जा एजेन्सीका कार्यकारी निर्देशक फातिह बिरोलले ३२ सदस्य देश मिलेर विश्वव्यापी रुपमा देखिएको तेल संकटलाई कम गर्न विश्वव्यापी रुपमै लाग्नुपर्ने बताएका छन् ।  

अन्तर्राष्ट्रिय उर्जा एजेन्सी एक अन्तर्राष्ट्रिय संगठन हो, जुन विश्वमा उर्जा बजारको पूर्ण रुपमा निगरानी गर्दछ र यससँग सम्बन्धित पोलिसीका विषयमा सल्लाह दिने काम गर्दछ ।  

यस एजेन्सीसँग सार्वजनिक आपतकालिन रिजर्भको रुपमा १.२ अर्ब ब्यारेल भन्दा बढी तेल संचित रहेको छ । यसका साथै सरकारी कम्पनीहरुका लागि ६०० मिलियन ब्यारेल तेल संचित रहेको एजेन्सीले जनाएको छ । यसअघि एजेन्सीले सन् १९९१, २००५, २०११ र २०२२ मा दुईपटक आपतकालिन अवस्थामा तेल फुकुवा गर्ने निर्णय गरेको थियो ।