काठमाण्डौ । सागर डिस्टीलरी लिमिटेड(Sagar)को सेयर बजारमा हालैको प्रदर्शनले लगानीकर्ताहरूलाई आश्चर्यचकित बनाएको छ। केही महिनाअघि मात्र आईपीओ निष्कासन गरी दोस्रो बजारमा प्रवेश गरेको यो कम्पनीको सेयर मूल्य २००० रुपैयाँभन्दा माथि चलिरहेको छ, जबकि कम्पनीको प्रतिसेयर आम्दानी (इपीएस) ऋणात्मक रहेको छ। यो विरोधाभासले बजारमा नयाँ बहस छेडेको छ: के यो लगानीकर्ताको दीर्घकालीन आशा हो वा छोटो अवधिको सट्टेबाजी ?
कम्पनीले गत सेप्टेम्बर १५ (३० भदौ २०८२) मा सर्वसाधारणका लागि ११ लाख ९० हजार ६४० कित्ता आईपीओ निष्कासन गरेको थियो। नोभेम्बर ६ (२० कात्तिक २०८२) मा नेपाल स्टक एक्सचेन्ज (नेप्से) मा सूचीकृत भएपछि यसको सेयर मूल्य सुरुमा ३१९.५६ रुपैयाँको हाराहारीबाट सुरु भएको थियो। तर, छोटो समयमै यो मूल्य रकेट जस्तो गरी बढेर हाल २०१४ देखि २०६६ रुपैयाँको बीचमा कारोबार भइरहेको छ। फेब्रुअरी ११ सम्मको तथ्यांकअनुसार, कम्पनीको सेयर मूल्य २०१४ रुपैयाँ रहेको छ, जसले ५२ हप्ताको उच्चतम २४३९ रुपैयाँ र न्यूनतम ३१९.५० रुपैयाँलाई प्रतिबिम्बित गर्छ।
यसबीच, कम्पनीको वित्तीय स्वास्थ्य भने चुनौतीपूर्ण देखिएको छ। चालु आर्थिक वर्षको दोस्रो त्रैमाससम्म कम्पनीले २ करोड ६१ लाख रुपैयाँ घाटा व्यहोरेको छ, जुन अघिल्लो वर्षको सोही अवधिको १ करोड ४५ लाख रुपैयाँ घाटाभन्दा उल्लेख्य बढी हो। बिक्री आम्दानीमा उल्लेखनीय वृद्धि भए पनि—अघिल्लो वर्षको ३ करोड ७६ लाखबाट बढेर ६ करोड १ लाख रुपैयाँ पुगेको छ-खर्च नियन्त्रणमा असफलता देखिएको छ। कर्मचारी सुविधा खर्च १ करोड ४९ लाखबाट बढेर २ करोड ९१ लाख पुगेको छ, प्रशासनिक तथा अन्य खर्च ५० लाख ८२ हजारबाट ६१ लाख ४६ हजारमा उक्लिएको छ, र बिक्री तथा वितरण खर्च १ करोड ८० लाखबाट २ करोड १ लाख भएको छ। यसबाहेक, वित्त खर्च ९५ लाख ६९ हजारबाट बढेर १ करोड २० लाख पुग्दा ऋणको दबाब स्पष्ट छ।
यस अवधिमा कम्पनीको इपीएस -७.२१ रुपैयाँ ऋणात्मक रहेको छ, तरलता अनुपात १.८८ प्रतिशत र प्रतिसेयर नेटवर्थ १२८.३४ रुपैयाँ कायम छ। कुल चालु सम्पत्ति ७७ करोड ८८ लाख र दायित्व ४१ करोड ४४ लाख पुगेको छ। यस्तो वित्तीय दृश्यमा सेयर मूल्यको उच्च उडानले बजार विश्लेषकहरूलाई सोच्न बाध्य बनाएको छ। एक विश्लेषकका अनुसार, "डिस्टीलरी क्षेत्रमा बढ्दो माग र कम्पनीको उत्पादन विस्तारको सम्भावनाले लगानीकर्तालाई आकर्षित गरेको हुन सक्छ, तर घाटा बढ्दै जाँदा यो जोखिमपूर्ण हुन सक्छ।"
सागर डिस्टीलरीले मदिरा उत्पादनमा फोकस गरेको छ र बजारमा यसको ब्रान्डिङ बलियो छ। तर, इपीएस ऋणात्मक हुँदा पनि मूल्य उच्च रहनुले बजारको अस्थिरता र लगानीकर्ताको सट्टेबाजी प्रवृत्तिलाई इंगित गर्छ। लगानीकर्ताहरूलाई सजग रहन सल्लाह दिइएको छ, किनकि वित्तीय सुधार नभएसम्म यो उडान लामो समय टिक्न मुस्किल पर्न सक्छ।
यस अवस्थामा सागर डिस्टिलरीको सेयर मूल्यले ‘कथा’ बोलिरहेको छ, तर वित्तीय विवरणले भने ‘यथार्थ’ देखाइरहेको छ। अब प्रश्न उठ्छ: के बजारले भविष्य किनिरहेको छ, वा जोखिमको संकेतलाई बेवास्ता गरिरहेको छ?

